Nội dung nổi bật

Năm 2025, Nhật Bản ghi nhận một con số gây chú ý: Số vụ phá sản doanh nghiệp có thể vượt mốc 10.000 vụ. Nhưng điều đáng lo hơn không phải là phá sản — mà là doanh nghiệp tự nguyện “khai tử” chính mình. Dữ liệu cho thấy số doanh nghiệp ngừng hoạt động, giải thể và “chủ động đóng cửa” dự kiến vượt 70.000 trường hợp – mức cao nhất lịch sử. Và trong số đó, có những công ty vẫn đang làm ăn có lãi, nhưng lãnh đạo vẫn chọn kết thúc. Đó không phải là “tai nạn kinh doanh”, mà là một hành vi mang...

Trong những năm gần đây, tại nhiều khu dân cư ở Nhật Bản xuất hiện ngày càng nhiều dịch vụ cư trú ngắn hạn dành cho khách du lịch tại nhà dân. Đây là hình thức cho thuê nhà hoặc phòng trong thời gian ngắn, phục vụ du khách trong và ngoài nước, được kỳ vọng góp phần thúc đẩy du lịch và tận dụng nguồn nhà ở nhàn rỗi. Trên giấy tờ, mô hình này đáp ứng nhu cầu kinh tế rõ ràng. Nhưng trong đời sống thực tế, nó lại kéo theo hàng loạt xung đột xã hội: tiếng ồn ban đêm, rác thải không phân loại, xâm...

Quan sát xã hội Nhật Bản trong nhiều năm, người ta dễ nhận ra một đặc điểm lặp đi lặp lại: khi đối diện với những xung đột xã hội khó xử – nhập cư, đa văn hoá, an ninh, phúc lợi, hay phân bổ gánh nặng – Nhật Bản hiếm khi lựa chọn đối đầu trực diện bằng quyết định chính trị rõ ràng. Thay vào đó, nhà nước thường để các vấn đề này tồn tại trong một trạng thái mơ hồ có kiểm soát. Không cấm hẳn, không cho phép hẳn; không gọi tên rõ ràng, nhưng cũng không phủ nhận hoàn toàn. Sự mơ hồ ấy không phải...

Vì sao Nhật Bản tránh gọi tên “chính sách nhập cư”? Trong nhiều năm, Nhật Bản rơi vào một nghịch lý quen thuộc: ngày càng cần người nước ngoài, nhưng lại không muốn gọi đó là nhập cư. Lao động nước ngoài tăng nhanh, người nước ngoài định cư lâu dài nhiều hơn, con cái họ học trong trường công lập, sử dụng y tế, tham gia thị trường lao động. Tuy nhiên, trên văn bản chính sách và trong phát ngôn chính trị, Nhật Bản vẫn kiên trì một lập trường: “Chúng tôi không có chính sách nhập cư.” Câu hỏi...

Là một người Việt Nam sinh sống và quan sát xã hội Nhật Bản trong thời gian dài, tôi nhận thấy một hiện tượng lặp đi lặp lại: mỗi khi vấn đề liên quan đến người nước ngoài gây tranh cãi, chính quyền địa phương luôn là nơi hứng chịu áp lực đầu tiên và nặng nề nhất. Không phải Quốc hội, không phải các bộ ngành trung ương, mà là các tỉnh, thành phố, thị trấn – nơi gần đời sống nhất – trở thành điểm tập trung của các cuộc gọi phản đối, email công kích và những lời phàn nàn kéo dài. Một cuộc...

Khi gia đình không còn là đơn vị nền tảng của xã hội Nhật Bản đang trải qua một biến đổi xã hội mang tính cấu trúc, nhưng thường bị diễn giải lệch hướng bằng các cụm từ như “không kết hôn”, “không sinh con” hay “ Sống một mình”. Vấn đề cốt lõi không nằm ở lựa chọn cá nhân, mà ở một thực tế lớn hơn: gia đình không còn là đơn vị xã hội chủ đạo, trong khi hệ thống pháp lý và an sinh vẫn vận hành dựa trên giả định ngược lại. 1. “Hộ một người” đã trở thành nhóm lớn nhất trong cơ cấu dân số...

Sự kiện Mỹ công bố Chiến lược An ninh Quốc gia (NSS 2025) với hàng loạt điều chỉnh quan trọng đánh dấu bước ngoặt lớn trong cán cân quyền lực toàn cầu. Không còn hình ảnh nước Mỹ “ôm trọn thế giới”, văn kiện mới cho thấy Washington ưu tiên bảo vệ Tây Bán cầu, tăng sức ép với Mỹ Latin, đồng thời chuyển sang mô hình hiện diện linh hoạt hơn ở châu Âu và châu Á. Đó không chỉ là thay đổi kỹ thuật chính sách, mà là tín hiệu của thời kỳ “Mỹ thay đổi chiến lược”, khi Mỹ giới hạn vai trò của mình...

Dù sở hữu năng lực công nghệ hàng đầu, Nhật Bản vẫn gặp khó khăn trong chuyển đổi số đô thị. Bài phân tích lý giải vì sao Thành phố thông minh(Smart City), Mã số định danh(MyNumber), chính phủ điện tử và số hóa hành chính đều triển khai chậm, qua góc nhìn thể chế, nhân lực và văn hoá tổ chức. 1. Từ khẩu hiệu lớn đến kết quả nhỏ Trong hơn hai thập kỷ qua, Nhật Bản liên tục đưa ra các chiến lược chuyển đổi số quy mô lớn như “Xã hội 5.0”, “Quốc gia đô thị thông minh”, hay “Chương trình số...

Nhiều người nước ngoài đến Nhật với kỳ vọng rằng chỉ cần họ nỗ lực, đóng góp, hòa nhập và thành công, thì xã hội Nhật sẽ xem họ như một thành viên bình đẳng như những người Nhật bản địa khác. Nhưng sau 5 năm, 10 năm, thậm chí 20 năm sinh sống, phần lớn đều đối diện cùng một câu hỏi gai góc: tại sao dù giỏi đến đâu, tôi vẫn chỉ là “Người ngoại quốc”? Câu hỏi này không phải cá biệt. Nó là một vấn đề cấu trúc của xã hội Nhật Bản – một xã hội có tính đồng nhất cực cao, được xây dựng dựa trên...

Khi người ta nhắc đến “kỳ tích kinh tế Nhật Bản”, những diễn ngôn quen thuộc lập tức xuất hiện: kỷ luật lao động, tinh thần tập thể, văn hóa Samurai, sự chăm chỉ hay năng lực quản trị. Những lời giải thích này được lặp lại nhiều đến mức trở thành “chân lý” mặc định. Nhưng nếu đặt Nhật Bản vào bối cảnh địa chính trị từ 1945 đến 1975, bức tranh lại hoàn toàn khác: Nhật không chỉ phát triển nhờ nội lực, mà còn nhờ một chuỗi vận may lịch sử chưa từng có. Kỳ tích ấy dựa vào cấu trúc quyền lực của...

Trong các nền kinh tế phát triển, Nhật Bản là trường hợp đặc biệt: tăng trưởng danh nghĩa âm trong gần ba thập kỷ. Theo số liệu của IMF, GDP danh nghĩa của Nhật năm 1995 đạt 5.546 tỷ USD, đến năm 2023 chỉ còn 4.213 tỷ USD – tức giảm 24%. Điều này diễn ra trong bối cảnh phần lớn các nước phát triển tăng trưởng gấp đôi hoặc gấp ba trong cùng giai đoạn. Hiện tượng này không thể giải thích đơn thuần bằng biến động tỷ giá hay lạm phát thấp. Nó phản ánh một vấn đề mang tính cấu trúc trong mô hình...

Trong nhiều khảo sát quốc tế, Nhật Bản thường được đánh giá là một xã hội an toàn, lịch sự và có văn hóa tiếp khách chu đáo. Tuy nhiên, xen lẫn sự lịch thiệp ấy là một hiện tượng khó giải thích: tâm lý bài ngoại tồn tại dai dẳng, dù mức độ biểu hiện thay đổi theo thời kỳ. Điều nghịch lý là Nhật Bản là quốc gia đã từng hấp thụ vô số yếu tố ngoại lai để kiến tạo bản sắc hiện đại, nhưng mặt khác lại duy trì một thái độ dè dặt, thậm chí khép kín đối với người nước ngoài trong đời sống xã hội...

Bài viết phân tích vị trí của Nhật Bản trong cấu trúc quyền lực khu vực đang thay đổi nhanh chóng dưới tác động của cạnh tranh Mỹ–Trung. Kết hợp khung lý thuyết của chủ nghĩa hiện thực, tự do và phân tích nội lực (domestic constraints), nghiên cứu đánh giá các yếu tố dân số, kinh tế, an ninh, chính trị nội bộ và chính sách đối ngoại của Nhật Bản từ sau 2010 đến nay. Từ đó người viết đưa ra kết luận rằng: Nhật Bản đang bước vào giai đoạn “tái định vị chiến lược”, trong đó năng lực hành động...

Điều bất thường là việc điều chỉnh lương tối thiểu cho năm tài chính 2025 được thực hiện muộn hơn bình thường ở nhiều khu vực. Trong khi hầu hết các tỉnh thường có hiệu lực vào tháng 10, thì trong năm tài chính 2025, chỉ có 20 tỉnh thực hiện vào tháng 10, 13 tỉnh vào tháng 11 và 14 tỉnh vào tháng 12 hoặc muộn hơn. Trong khi các khu vực cạnh tranh nhau tăng lương để ngăn lao động di chuyển đến các khu vực thành thị hoặc các tỉnh lân cận, thì các doanh nghiệp đang phải đối mặt với chi phí lao...

Một phát ngôn tưởng chừng kỹ thuật về “Tình huống đe dọa sự tồn vong quốc gia” đã nhanh chóng thổi bùng căng thẳng Nhật–Trung, kéo theo các sự kiện văn hóa bị hủy, ngành xuất bản đình trệ, thị trường lo ngại rủi ro đất hiếm, và không khí dè chừng lan trong giới trẻ Nhật. Hiện tượng này cho thấy những khái niệm pháp lý mơ hồ không chỉ nằm trong văn bản luật, mà có thể trở thành điểm kích hoạt của các động lực chính trị, tâm lý và kinh tế sâu hơn. Bài viết tiếp cận sự kiện dưới góc nhìn nghiên...

Phát biểu ám chỉ về khả năng can thiệp quân sự trong “Trường hợp Đài Loan có biến” của Thủ tướng Takaichi đang gây ra một phản ứng dây chuyền bất ngờ: không chỉ Trung Quốc phản ứng mạnh, mà ngay cả Mỹ – đồng minh chiến lược của Nhật – cũng tỏ ý muốn Nhật “hạ nhiệt”. Thái độ này đồng nghĩa với việc Mỹ không hoàn toàn đứng về phía Nhật trong sự việc lần này.Điều này khiến giới ngoại giao Tokyo thực sự lo lắng. 1. Cuộc điện đàm gây lo ngại: Mỹ ưu tiên Trung Quốc hơn Nhật? Theo Asahi Shimbun...

Trong suốt ba thập niên cuối thế kỷ XX, Nhật Bản là một trong những cường quốc quyền lực mềm mạnh nhất thế giới. Sự tinh tế của văn hóa, sự kỷ luật của xã hội, chất lượng sản phẩm và thái độ đối với lao động khiến Nhật Bản được yêu mến từ Đông Nam Á đến châu Âu. Nhiều quốc gia coi Nhật như một hình mẫu phát triển, còn thế hệ trẻ trong khu vực Đông Á tiếp nhận văn hoá Nhật như một phần tự nhiên của đời sống tinh thần. Không phải ngẫu nhiên mà thời kỳ đó, sức hút Nhật mạnh đến mức có thể bù...

Nếu bạn đang sống ở Nhật hoặc mới sang đây, chắc hẳn sẽ có lúc thắc mắc về đầu số điện thoại, cách đăng ký SIM, MVNO (SIM giá rẻ) và gọi điện quốc tế. Dưới đây là loạt bài tổng hợp đầy đủ nhất, giúp bạn hiểu rõ hệ thống viễn thông ở Nhật và chọn dịch vụ phù hợp nhất! 🚀 ✅ 1. Hệ Thống Đầu Số Điện Thoại Ở Nhật – 090, 080, 070 Có Gì Khác Nhau? 📌 Giải thích chi tiết các đầu số di động tại Nhật. 📌 Nhà mạng nào dùng 090, 080, 070? Có nên chọn đầu số này không? ✅ 2. Cách Đăng Ký SIM Ở Nhật –...

Nhật Bản bước vào thời kỳ văn minh đô thị Sau những cải cách chính trị mạnh mẽ trong thời kỳ Asuka, Nhật Bản bước vào giai đoạn hoàn thiện bộ máy nhà nước với sự ra đời của kinh đô đầu tiên tại Nara vào năm 710. Đây là lần đầu tiên Nhật Bản có một thủ đô cố định, đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc hình thành một nhà nước tập trung quyền lực theo mô hình Trung Hoa. Thời kỳ Nara không chỉ chứng kiến sự ổn định về chính trị, mà còn là thời kỳ phát triển rực rỡ của văn hóa, nghệ thuật và...

Nhật Bản có một lịch sử phong phú và lâu đời, trải qua nhiều giai đoạn phát triển từ thời tiền sử cho đến thời hiện đại. Mỗi thời kỳ đều đánh dấu những thay đổi quan trọng về chính trị, văn hóa và kinh tế, góp phần định hình nước Nhật như ngày nay. Bài viết này sẽ tóm lược các thời kỳ lịch sử chính của Nhật Bản, giúp bạn có cái nhìn tổng quan trước khi đi vào từng giai đoạn cụ thể. 1/Sự xuất hiện con người trên đảo Nhật Bản: Dù Nhật Bản ngày nay là một cường quốc kinh tế, nhưng ít ai...