Những thông tin phân biệt đối xử, tin vịt và thông tin không chính xác đã xuất hiện trên Twitter và YouTube về trận động đất ghi nhận cường độ địa chấn trên 6 ở tỉnh Fukushima và Miyagi vào nửa đêm ngày 13. Một hiện tượng tương tự xảy ra với mỗi thảm họa. Trong quá khứ, trận động đất Kanto đã bùng nổ ra những thông tin sai sự thật nhằm tàn sát người dân từ bán đảo Triều Tiên. Tuy nhiên, so với những ngày đó, tốc độ lan truyền thông tin giờ đây đã nhanh hơn. Chúng ta nên đối phó với những thông tin độc hại đó như thế nào? [Makiko Osako / Trung tâm phủ sóng kỹ thuật số tích hợp]
◇ "Ném thuốc độc xuống giếng"
Ngay sau trận động đất, các thông tin không chính xác mang tính phân biệt đối xử gây chú ý trên mạng xã hội Twitter là “người Hàn Quốc” và “người da đen” là “ném thuốc độc xuống giếng”. Trong trận động đất lớn Kanto năm 1923, những thông tin đồn nhảm như "người Triều Tiên ném chất độc xuống giếng" và "gây bạo loạn", đã được tung ra, nhưng có vẻ như lần này những tin đồn đó đã được bắt chước và lặp lại. Vào thời điểm đó, đã có những vụ thảm sát người gốc Triều Tiên và Trung Quốc do những người (Nhật) thật sự tin tưởng vào những lời đồn nhảm tiến hành.
Có một số bình luận như "động đất nhân tạo", và một số trong số đó là những bài viết vô lý như "động đất nhân tạo do cựu Thủ tướng Shinzo Abe gây ra". Động đất có thể xảy ra trong các vụ thử hạt nhân dưới lòng đất, nhưng không thể tạo ra một trận động đất quy mô lớn như lần này một cách giả tạo. Trên Twitter, "động đất nhân tạo" tạm thời đi vào xu hướng tìm kiếm. Tuy nhiên, cũng có nhiều tweet chỉ ra rằng đó là một sự nhầm lẫn hoặc mỉa mai là "thuyết âm mưu", và có thể nói đó là một dạng chủ đề được kích thích.
◇ "Phát nổ" ở tỉnh Chiba bị mọi người hiểu nhầm
Mọi người lo lắng rằng những thông tin sai sự thật có khả năng xảy ra trong trường hợp thảm họa xảy ra. Do đó, ngay cả khi không có ý đồ xấu, thông tin khác với sự thật vẫn thường được lan truyền.
Lần này, nhiều video và hình ảnh được cho là một vụ nổ xảy ra ở khu vực ven biển thành phố Ichihara, tỉnh Chiba đã được lan truyền. Chắc chắn, có vẻ như một ngọn lửa đang bốc ra từ ống xả của cơ sở nhà máy. Tuy nhiên, theo sở cứu hỏa thành phố Ichihara, không có vụ nổ hay hỏa hoạn nào được xác nhận tại cơ sở nhà máy. Theo một cán bộ công ty có cơ sở liên quan đến dầu mỏ trên địa bàn thành phố, nhà máy sản xuất các sản phẩm dầu mỏ luôn đốt lượng khí dư, nhưng lượng khí thải ra rất nhiều do thiết bị ngừng hoạt động do mất điện do động đất, và nhiều ngọn lửa hơn bình thường. Có vẻ như nhiều người nhìn thấy nó đã hiểu lầm.
Trong những năm gần đây, mỗi khi thảm họa quy mô lớn xảy ra, sự lan truyền của những thông tin sai sự thật, tin vịt lại được lặp lại trên Internet.
Trong trận động đất ở phía Đông Nhật Bản năm 2011, có một trò lừa bịp rằng "tội phạm nước ngoài đang hoành hành" trong khu vực thiên tai, và khi các nhà nghiên cứu tại Đại học Tohoku Gakuin điều tra các công dân Sendai, hơn 80% nói rằng "tôi tin vào điều đó." Ngay cả trong trận mưa lớn ở miền Tây Nhật Bản vào tháng 7 năm 2018, tin vịt đã bị cuốn trôi rằng "cư dân Trung Quốc, Hàn Quốc và Triều Tiên ở Nhật Bản là những kẻ thừa nước đục thả câu."
Trong một số trường hợp, đó là một vụ án hình sự. Trong trận động đất ở Kumamoto năm 2016, một người đàn ông ở tỉnh Kanagawa đã đăng thông tin sai sự thật rằng "một con sư tử trốn khỏi vườn thú" trên Twitter đã bị bắt vì tình nghi cản trở hoạt động kinh doanh của vườn thú.
◇ Chờ phương tiện truyền thông đưa tin và báo cáo thông tin độc hại
Nên làm gì để tránh góp phần lan truyền thông tin sai lệch? Daisuke Tsuda, một nhà báo quen thuộc với những tin vịt, thông tin sai sự thật trên Internet, nói: “nếu bạn tiếp xúc với những thông tin không chắc chắn, đừng phát tán nó ngay lập tức và hãy đợi báo chí đưa tin”. "Thông tin trên báo chí và truyền hình có độ tin cậy cao, và thời gian này đưa tin nhanh chóng."
Phải làm gì nếu bạn phát hiện thấy những bài viết ác ý như phân biệt đối xử hoặc lời nói căm thù. Tsuda nói: “những dòng tweet độc hại rõ ràng như kích động phân biệt đối xử nên được báo cáo ngày càng nhiều.
Twitter có một cơ chế để báo cáo các tweet độc hại cho Twitter. Bạn có thể dễ dàng thực hiện việc này bằng cách chọn "báo cáo Tweet" từ trình đọc 3 điểm xuất hiện khi bạn mở một tweet có vấn đề. Nếu nội dung của tweet bị phát hiện là vi phạm các quy tắc, các biện pháp như yêu cầu người đăng bài xóa nó, hạn chế đăng và ẩn tweet được đề cập sẽ được thực hiện.
Ngay sau trận động đất, ông Tsuda lần lượt đăng lại những dòng tweet có vấn đề và kêu gọi báo cáo. "Thông tin kích động khẩn cấp dẫn đến bạo lực cụ thể. Tôi hy vọng rằng số lượng báo cáo trong một khoảng thời gian ngắn sẽ nâng cao mức độ ưu tiên xử lý của Twitter." Theo ông Tsuda, nếu người đăng bài viết với cảm giác nhạt nhoà, ông thường tự ý xóa đi khi bị phê bình. Hầu hết các bài viết ác ý mà ông Tsuda đã tweet lại đã bị chính người đăng bài xóa.
Ông Tsuda chỉ ra rằng sự khôn ngoan của người tiếp nhận thông tin cũng cần thiết. “Chất lượng” thông tin sai ngày càng tăng theo từng năm, có trường hợp đưa lên mạng những hình ảnh từ vài năm trước để cho nó giống như bây giờ. Sử dụng khả năng tìm kiếm hình ảnh và video của trình duyệt để xem đó có phải là thông tin thật hay không."
◇ "Ném thuốc độc xuống giếng"
Ngay sau trận động đất, các thông tin không chính xác mang tính phân biệt đối xử gây chú ý trên mạng xã hội Twitter là “người Hàn Quốc” và “người da đen” là “ném thuốc độc xuống giếng”. Trong trận động đất lớn Kanto năm 1923, những thông tin đồn nhảm như "người Triều Tiên ném chất độc xuống giếng" và "gây bạo loạn", đã được tung ra, nhưng có vẻ như lần này những tin đồn đó đã được bắt chước và lặp lại. Vào thời điểm đó, đã có những vụ thảm sát người gốc Triều Tiên và Trung Quốc do những người (Nhật) thật sự tin tưởng vào những lời đồn nhảm tiến hành.
Có một số bình luận như "động đất nhân tạo", và một số trong số đó là những bài viết vô lý như "động đất nhân tạo do cựu Thủ tướng Shinzo Abe gây ra". Động đất có thể xảy ra trong các vụ thử hạt nhân dưới lòng đất, nhưng không thể tạo ra một trận động đất quy mô lớn như lần này một cách giả tạo. Trên Twitter, "động đất nhân tạo" tạm thời đi vào xu hướng tìm kiếm. Tuy nhiên, cũng có nhiều tweet chỉ ra rằng đó là một sự nhầm lẫn hoặc mỉa mai là "thuyết âm mưu", và có thể nói đó là một dạng chủ đề được kích thích.
◇ "Phát nổ" ở tỉnh Chiba bị mọi người hiểu nhầm
Mọi người lo lắng rằng những thông tin sai sự thật có khả năng xảy ra trong trường hợp thảm họa xảy ra. Do đó, ngay cả khi không có ý đồ xấu, thông tin khác với sự thật vẫn thường được lan truyền.
Lần này, nhiều video và hình ảnh được cho là một vụ nổ xảy ra ở khu vực ven biển thành phố Ichihara, tỉnh Chiba đã được lan truyền. Chắc chắn, có vẻ như một ngọn lửa đang bốc ra từ ống xả của cơ sở nhà máy. Tuy nhiên, theo sở cứu hỏa thành phố Ichihara, không có vụ nổ hay hỏa hoạn nào được xác nhận tại cơ sở nhà máy. Theo một cán bộ công ty có cơ sở liên quan đến dầu mỏ trên địa bàn thành phố, nhà máy sản xuất các sản phẩm dầu mỏ luôn đốt lượng khí dư, nhưng lượng khí thải ra rất nhiều do thiết bị ngừng hoạt động do mất điện do động đất, và nhiều ngọn lửa hơn bình thường. Có vẻ như nhiều người nhìn thấy nó đã hiểu lầm.
Trong những năm gần đây, mỗi khi thảm họa quy mô lớn xảy ra, sự lan truyền của những thông tin sai sự thật, tin vịt lại được lặp lại trên Internet.
Trong trận động đất ở phía Đông Nhật Bản năm 2011, có một trò lừa bịp rằng "tội phạm nước ngoài đang hoành hành" trong khu vực thiên tai, và khi các nhà nghiên cứu tại Đại học Tohoku Gakuin điều tra các công dân Sendai, hơn 80% nói rằng "tôi tin vào điều đó." Ngay cả trong trận mưa lớn ở miền Tây Nhật Bản vào tháng 7 năm 2018, tin vịt đã bị cuốn trôi rằng "cư dân Trung Quốc, Hàn Quốc và Triều Tiên ở Nhật Bản là những kẻ thừa nước đục thả câu."
Trong một số trường hợp, đó là một vụ án hình sự. Trong trận động đất ở Kumamoto năm 2016, một người đàn ông ở tỉnh Kanagawa đã đăng thông tin sai sự thật rằng "một con sư tử trốn khỏi vườn thú" trên Twitter đã bị bắt vì tình nghi cản trở hoạt động kinh doanh của vườn thú.
◇ Chờ phương tiện truyền thông đưa tin và báo cáo thông tin độc hại
Nên làm gì để tránh góp phần lan truyền thông tin sai lệch? Daisuke Tsuda, một nhà báo quen thuộc với những tin vịt, thông tin sai sự thật trên Internet, nói: “nếu bạn tiếp xúc với những thông tin không chắc chắn, đừng phát tán nó ngay lập tức và hãy đợi báo chí đưa tin”. "Thông tin trên báo chí và truyền hình có độ tin cậy cao, và thời gian này đưa tin nhanh chóng."
Phải làm gì nếu bạn phát hiện thấy những bài viết ác ý như phân biệt đối xử hoặc lời nói căm thù. Tsuda nói: “những dòng tweet độc hại rõ ràng như kích động phân biệt đối xử nên được báo cáo ngày càng nhiều.
Twitter có một cơ chế để báo cáo các tweet độc hại cho Twitter. Bạn có thể dễ dàng thực hiện việc này bằng cách chọn "báo cáo Tweet" từ trình đọc 3 điểm xuất hiện khi bạn mở một tweet có vấn đề. Nếu nội dung của tweet bị phát hiện là vi phạm các quy tắc, các biện pháp như yêu cầu người đăng bài xóa nó, hạn chế đăng và ẩn tweet được đề cập sẽ được thực hiện.
Ngay sau trận động đất, ông Tsuda lần lượt đăng lại những dòng tweet có vấn đề và kêu gọi báo cáo. "Thông tin kích động khẩn cấp dẫn đến bạo lực cụ thể. Tôi hy vọng rằng số lượng báo cáo trong một khoảng thời gian ngắn sẽ nâng cao mức độ ưu tiên xử lý của Twitter." Theo ông Tsuda, nếu người đăng bài viết với cảm giác nhạt nhoà, ông thường tự ý xóa đi khi bị phê bình. Hầu hết các bài viết ác ý mà ông Tsuda đã tweet lại đã bị chính người đăng bài xóa.
Ông Tsuda chỉ ra rằng sự khôn ngoan của người tiếp nhận thông tin cũng cần thiết. “Chất lượng” thông tin sai ngày càng tăng theo từng năm, có trường hợp đưa lên mạng những hình ảnh từ vài năm trước để cho nó giống như bây giờ. Sử dụng khả năng tìm kiếm hình ảnh và video của trình duyệt để xem đó có phải là thông tin thật hay không."
Đính kèm
Sửa lần cuối bởi điều hành viên:
Có thể bạn sẽ thích