Cuộc đua song mã

[-nbca-]

Chỉ còn hai ngày nữa, ngày 14-9, cuộc bầu cử chủ tịch Đảng Dân chủ Nhật Bản (DPJ) sẽ diễn ra. Mặc dù trước đây, DPJ đã tổ chức 13 cuộc bầu cử tương tự nhưng cuộc bầu cử sắp tới có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với đảng này.

Vì DPJ là đảng cầm quyền có số nghị sĩ lớn nhất tại hạ viện, cơ quan lập pháp quyền lực nhất của Quốc hội Nhật Bản, cuộc bầu cử chủ tịch DPJ cũng tức là bầu thủ tướng mới của đất nước.

Có khoảng 350.000 người đăng ký bỏ phiếu, gồm 411 nghị sĩ của DPJ và tất cả đảng viên của đảng. Chỉ có 2 ứng viên tranh cử là Thủ tướng Naoto Kan, 63 tuổi, đương kim Chủ tịch DPJ nhậm chức thay người tiền nhiệm Yukio Hatoyama vào tháng 6 năm nay và cựu tổng thư ký DPJ Ichiro Ozawa, 68 tuổi. Nhật báo Yomiuri nhận xét đây là “cuộc đua song mã” chưa từng có không chỉ ảnh hưởng tới nội bộ DPJ mà cả chính trường Nhật Bản và nền kinh tế đất nước.

Theo giới phân tích chính trị Nhật Bản, để tránh gây chia rẽ nội bộ DPJ, phe ủng hộ ông Naoto Kan đã cố gắng thuyết phục ông Ozawa không ra tranh cử nhưng đã thất bại vì hai bên không đạt được sự thỏa hiệp “có đi có lại”.

Yêu cầu của ông Ozawa là hai đồng minh thân cận của Thủ tướng Naoto Kan thuộc phái chống ông Ozawa là Tổng Thư ký DPJ Yukio Edano và Chánh Văn phòng Nội các Yoshito Sengoku phải từ chức. Các cố vấn của ông Naoto Kan kịch liệt phản đối sự thỏa hiệp nguy hiểm này và cảnh báo nếu nhân nhượng, tỉ lệ ủng hộ nội các của ông sẽ suy giảm.

Trong nỗ lực loại bỏ ông Ozawa khỏi cuộc đua, những người ủng hộ Thủ tướng Naoto Kan đã đe dọa công bố các khoản chi tiêu thiếu minh bạch của ông Ozawa khi giữ chức chủ tịch và sau đó là tổng thư ký DPJ.

Cựu thủ tướng Hatoyama được coi như người trung gian nhằm ngăn cản một cuộc đối đầu giữa “cặp song mã” Kan – Ozawa do lo ngại có thể dẫn tới sự sụp đổ của DPJ. Ông Hatoyama từng nói: “Nếu ông Ozawa ra tranh cử, cơ hội giành thắng lợi sẽ rất thấp”.

Giới phân tích chính trị Nhật Bản cho rằng mọi cuộc mặc cả thỏa hiệp ở hậu trường thất bại vì một nguyên nhân sâu xa là ông Ozawa muốn giành chức chủ tịch DPJ và làm thủ tướng để được hưởng quyền miễn trừ truy tố về các vụ xì-căng-đan lạm dụng tiền quỹ chính trị để kinh doanh đất đai. Chính vụ bê bối này đã buộc ông phải từ chức tổng thư ký DPJ hồi tháng 6 năm nay.

Người dân Nhật đang nóng lòng chờ đợi kết quả cuộc bầu cử chủ tịch DPJ để biết ai sẽ làm thủ tướng thứ 6 của Nhật Bản trong 4 năm. Kết quả các cuộc thăm dò dư luận cho thấy khoảng 70% cử tri của DPJ ủng hộ ông Naoto Kan. Nếu thất bại trong bầu cử, ông sẽ là vị thủ tướng thứ ba mất chức chỉ trong một năm!

Hãng Reuters bình luận: “Bất cứ đối thủ nào chiến thắng trong cuộc bầu cử chủ tịch DPJ ngày 14-9 cũng phải đối mặt với nhiệm vụ vô cùng khó khăn là giữ cho đảng khỏi bị chia rẽ, trong khi phải đối phó với nền kinh tế đang vất vả phục hồi, tỉ giá đồng yen (so với USD) tăng vọt tới mức cao nhất trong gần 15 năm nay, nợ công chồng chất với hơn 10.000 tỉ USD (gấp đôi GDP năm 2009) và một quốc hội chia rẽ.

(Theo nld.com.vn)