dịch từ Nhật sang Việt

[An An An]

Con có một 1 bài dịch Nhật-Việt, mong mọi người góp ý, nhận xét và chỉnh lại cho con(nếu được).
Con cảm ơn mọi người trước ạ.

しょうがない​

雑誌の占いのコーナーを読んでいたら、「日本人は占いが好きですね」と、外国人の友人が話しかけました。どこの国にも占いはあるけれど、日本人は占いすきな国民の十位にランクされるのだそうだ。
Sau khi tôi đọc phần bói toán của cuốn tạp chí, anh bạn người ngoại quốc của tôi đã bắt chuyện rằng: “Người Nhật thích coi bói nhỉ.” Bói toán thì ở quốc gia nào chẳng có nhưng tôi nghe nói người Nhật được xếp ở vị trí thứ 10 của những người dân thích coi bói.

占いが好きなのは何か目に見えない力に人生が左右されているという考え方が強いからだと説明してくれた。確かに日本人は占いが好きだ。でも、たいていはその結果に従うとか真剣に信じるとかではなくて、ただそれを楽しんでいるだけだと思う。 珍しくて面白い占いが流行するのもそのせいではないだろうか。目に見えない力と結ぶ付けるのは考えすぎではないかと彼に話してみました。
Người thích coi bói đã giải thích cho tôi rằng vì họ có tâm tư mạnh mẽ cho rằng cuộc sống con người đang bị tác động bởi một thế lực nào đó không thể thấy được bằng mắt. Quả là người Nhật thích coi bói thật. Nhưng đại khái thì tôi nghĩ rằng mình sẽ không lệ thuộc bởi kết quả đó hay tin tưởng nó một cách nghiêm thúc mà tôi chỉ coi cho vui thôi. Chuyện mà bói toán li kì và thú vị đang thịnh hành có lẽ cũng không phải do thế lực bí ẩn đó. Tôi đã thử nói anh bạn rằng người Nhật không nghĩ quá nhiều năng lực không thể nhìn thấy bằng mắt và cuộc sống con người sẽ bị kết chặt với điều đó đâu.

Câu mà con đang băn khoăn ở đây là câu được gạch chân và in nghiêng, con thắc mắc 2 điều:
1. か: đóng vai trò như thế nào trong câu ạ? Theo con cho rằng nó thể hiện sự hoài nghi, chưa chắc chắn
2. Ở trường hợp này, con đã dùng đúng chủ ngữ chưa ạ? Nv tôi nói vs anh bạn ng nước ngoài về ng Nhật có đúng ko ạ?


すると、彼は「でも日本人は『しょうがない』という表現をよく使います。これも占い好きと同じ理由でしょう」と言った。自分の国にも同
じような表現はあるけど、日本人は使いすぎるのだそうだ。なぜ占い好きと関係があるかというと、どちらも自分の力ではどうしようもないという考え方があるからだと説明してくれた。確かに「しょうがない」はああきらめの気持ちを表すが、日本人がそれを使いすぎるなんて信じられなかった。
Ngay lập tức, anh ta nói rằng: “Nhưng mà người Nhật thường hay dùng cái biểu hiện gọi là “Ý trời”. Cái này có lẽ cũng là lí do giống với thích coi bói chứ nhỉ.” Ở đất nước tôi cũng có biểu hiện giổng như vậy nhưng tôi nghe nói người Nhật họ sử dụng quá nhiều. Hễ chúng ta nói họ rằng tại sao họ có liên quan với thích coi bói, họ đã giải thích rằng vì họ có cách suy nghĩ gọi là dù là cái gì, họ cũng chẳng biết làm sao qua năng lực của họ nữa. Chắc chắn 「しょうがない」sẽ thể hiện tinh thần bỏ cuộc nhưng tôi đã không thể tin cái chuyện người Nhật sử dụng nó quá nhiều.

ところが、話題が変わって「どうして1時間以上かけて満員電車で毎朝通勤しているの？会社に着く前に疲れるでしょう」と彼に聞かれて、私は思わず「それはしょうがないよ」と言ってしまった。彼のおかげで自分の国の言葉について改めて考えることができた。
Nhân lúc đó, sau khi chúng tôi thay đổi đề tài, anh ta hỏi tôi: “Tại sao mỗi buổi sáng cậu lại tiêu tốn hơn 1 tiếng đồng hồ để đi làm bằng cái tàu điện chật kín người? Không phải cậu sẽ rất mệt mỏi trước khi đến công ty sao?”. Tôi đã lỡ nói mà không suy nghĩ: “Thì cái đó có cách nào khác đâu.” Nhờ anh ấy mà một lần nữa tôi đã có thể suy nghĩ về ngôn ngữ của quốc gia mình.

 

[kamikaze]

Góp ý trước một đoạn.

雑誌の占いのコーナーを読んでいたら、「日本人は占いが好きですね」と、外国人の友人が話しかけました。どこの国にも占いはあるけれど、日本人は占いすきな国民の十位にランクされるのだそうだ。
Sau khi tôi đọc phần bói toán của cuốn tạp chí, anh bạn người ngoại quốc của tôi đã bắt chuyện rằng: “Người Nhật thích coi bói nhỉ.” Bói toán thì ở quốc gia nào chẳng có nhưng tôi nghe nói người Nhật được xếp ở vị trí thứ 10 của những người dân thích coi bói.


Dịch như trên không sai. Nhưng có lẽ do khi dịch bám quá sát văn phạm nên cách diễn đạt không thoáng.
Ví dụ cụm " 雑誌の占いのコーナーを読んでいたら" được dịch là "Sau khi tôi đọc phần bói toán của cuốn tạp chí" xét về văn phạm ( đã được dạy) thì đúng. Nhưng trong ngữ cảnh thì không cần dùng chữ "sau". Cũng đừng quên "たら”　nhiều khi còn có ý nói đến kết quả của hành động nào đó.

Nghĩa của đoạn này đại khái là "Khi người viết đang lần mò góc bói toán của tạp chí thì người bạn ngoại quốc nhìn thấy và bắt chuyện".

Gợi ý:

1/Khi tôi đọc phần bói toán của tạp chí thì bạn người ngoại quốc bắt chuyện rằng "..."
2/Bạn người ngoại quốc đã bắt chuyện rằng:"..." khi tôi đang đọc góc bói toán của tạp chí.
3/Khi tôi dở góc bói toán của tạp chí ra đọc thì bạn người ngoại quốc góp vào rằng "..."


Câu tiếp theo cần giải quyết:
占いが好きなのは何か目に見えない力に人生が左右されているという考え方が強いからだと説明してくれた。
Xem lại cấu trúc văn phạm ....のは... （だ）から... để có cách hiểu chuẩn hơn nhé.

 

[An An An]

Con cảm ơn chú.
- Đoạn 1: dịch thoáng hơn chút.
- Đoạn 2: Con tưởng の đó là thay thế cho danh từ chỉ người, kiểu con nghĩ là (占いが好きな人が私に説明してくれた。) . Con lên mạng và tìm hiểu lại thì のlà nguyên nhân, lí do, (sở dĩ).
- Con sẽ dịch lại: “ Có người giải thích cho tôi sở dĩ họ thích coi bói là vì họ có quan điểm mạnh mẽ cho rằng cuộc đời con người đang bị chi phối bởi một thế lực vô hình nào đó.”
目に見えない力: con dịch là “thế lực vô hình” cho đỡ hơn.

 

[An An An]

- Con muốn chỉnh đoạn này, con dựa vào câu すると、... để dịch để thể hiện sự đối lập 2 câu nên mới có すると, chú thấy hợp lí không ạ?

占いが好きなのは何か目に見えない力に人生が左右されているという考え方が強いからだと説明してくれた。確かに日本人は占いが好きだ。でも、たいていはその結果に従うとか真剣に信じるとかではなくて、ただそれを楽しんでいるだけだと思う。 珍しくて面白い占いが流行するのもそのせいではないだろうか。目に見えない力と結ぶ付けるのは考えすぎではないかと彼に話してみました。すると、彼は「でも日本人は『しょうがない』という表現をよく使います。
-> Có người giải thích cho tôi sở dĩ họ thích coi bói là vì họ có quan điểm mạnh mẽ cho rằng cuộc đời con người đang bị chi phối bởi một thế lực vô hình nào đó. Đúng là người Nhật có thích coi bói. Nhưng đại khái thì tôi nghĩ rằng mình sẽ không lệ thuộc bởi kết quả đó hay tin tưởng nó một cách nghiêm thúc mà tôi chỉ coi cho vui thôi. Không chừng sở dĩ bói toán vô cùng ly kì và thú vị thịnh hành là do thế lực siêu nhiên đó. Tôi thử nói với anh bạn rằng người Nhật không hẳn suy nghĩ nhiều về năng lực vô hình và nhân sinh con người bị thắt chặt bởi nó đâu. Ngay lập tức, anh ta nói rằng: “Nhưng mà người Nhật thường hay dùng cái biểu hiện gọi là “Ý trời”. Cái này có lẽ cũng là lí do tương ứng với thích coi bói chứ rồi nhỉ.”

 

[kamikaze]

Con cảm ơn chú.
- Đoạn 1: dịch thoáng hơn chút.
- Đoạn 2: Con tưởng の đó là thay thế cho danh từ chỉ người, kiểu con nghĩ là (占いが好きな人が私に説明してくれた。) . Con lên mạng và tìm hiểu lại thì のlà nguyên nhân, lí do, (sở dĩ).
- Con sẽ dịch lại: “ Có người giải thích cho tôi sở dĩ họ thích coi bói là vì họ có quan điểm mạnh mẽ cho rằng cuộc đời con người đang bị chi phối bởi một thế lực vô hình nào đó.”
目に見えない力: con dịch là “thế lực vô hình” cho đỡ hơn.

Hiểu cấu trúc のは・・・から・・・　chỉ nguyên nhân/ lý do là đúng rồi.

Còn chỗ dịch “ Có người giải thích cho tôi sở dĩ họ thích coi bói là vì họ có quan điểm mạnh mẽ cho rằng cuộc đời con người đang bị chi phối bởi một thế lực vô hình nào đó.”
thì chưa rõ nghĩa lắm. Cụ thể "có người giải thích" cụ thể là ai? Và "ai có quan điểm mạnh mẽ....?"

占いが好きなのは何か目に見えない力に人生が左右されているという考え方が強いからだと説明してくれた。

Xem kỹ trong cụm " 説明してくれた" thì 誰が説明する？
Và trong 占いが好きなの thì 誰が占い好きですか？

 

[An An An]

- Theo con, tình huống ở đây có 2 nhân vật, nv "tôi" và "anh bạn nước ngoài". Cho nên:
+ "có người giải thích" cụ thể là ai? => "anh bạn nước ngoài" giải thích cho "tôi". （"説明してくれた" thì　外国人の友達が説明する）
+ Và "ai có quan điểm mạnh mẽ....?" => "Người Nhật" có quan điểm mạnh mẽ.　（占いが好きなの thì 日本人が占い好きです)
- Con dịch lại :"Anh bạn ấy đã giải thích cho tôi sở dĩ người Nhật thích coi bói là vì họ có quan điểm mạnh mẽ cho rằng nhân sinh đang bị chi phối bởi một thế lực vô hình nào đó."
- Xin lỗi chú Kamikaza con trả lời trễ quá.

 

[An An An]

確かに日本人は占いが好きだ。でも、たいていはその結果に従うとか真剣に信じるとかではなくて、ただそれを楽しんでいるだけだと思う。

Trời ơi, con nghĩ là mình sai nhiều quá nên chú ngán đúng không ạ?

Con nghĩ でも liên quan đến câu trước :" Quả là người Nhật thích coi bói thật. Nhưng tôi nghĩ rằng họ sẽ không lệ thuộc bởi kết quả bói toán hay tin tưởng nó một cách nghiêm túc mà họ chỉ xem cho vui thôi."

 

[kamikaze]

- Theo con, tình huống ở đây có 2 nhân vật, nv "tôi" và "anh bạn nước ngoài". Cho nên:
+ "có người giải thích" cụ thể là ai? => "anh bạn nước ngoài" giải thích cho "tôi". （"説明してくれた" thì　外国人の友達が説明する）
+ Và "ai có quan điểm mạnh mẽ....?" => "Người Nhật" có quan điểm mạnh mẽ.　（占いが好きなの thì 日本人が占い好きです)
- Con dịch lại :"Anh bạn ấy đã giải thích cho tôi sở dĩ người Nhật thích coi bói là vì họ có quan điểm mạnh mẽ cho rằng nhân sinh đang bị chi phối bởi một thế lực vô hình nào đó."
- Xin lỗi chú Kamikaza con trả lời trễ quá.

Chỗ này chính xác rồi đó.
Nhưng sửa lại tý cho gọn: "cho rằng nhân sinh đang bị" ==> "cho rằng cuộc đời bị" (bỏ chữ "đang" đi vì không cần bám văn phạm ている= đang).

Hay chỗ này: "cho rằng nhân sinh đang bị chi phối bởi một thế lực vô hình nào đó." có thể sửa lại " cho rằng cuộc đời bị (một thứ) sức mạnh vô hình nào đó chi phối"


Muốn hiểu kỹ thì nên chia nhỏ ra và giải quyết dứt điểm từng phần. Không cần xin lỗi trễ nhé!

 

[kamikaze]

確かに日本人は占いが好きだ。でも、たいていはその結果に従うとか真剣に信じるとかではなくて、ただそれを楽しんでいるだけだと思う。

Trời ơi, con nghĩ là mình sai nhiều quá nên chú ngán đúng không ạ?

Con nghĩ でも liên quan đến câu trước :" Quả là người Nhật thích coi bói thật. Nhưng tôi nghĩ rằng họ sẽ không lệ thuộc bởi kết quả bói toán hay tin tưởng nó một cách nghiêm túc mà họ chỉ xem cho vui thôi."

Chỗ này cũng tạm ổn.
Gợi ý sửa lại chút:

Quả là người Nhật thích coi bói thật. Nhưng tôi nghĩ rằng đại đa số họ không nghiêm túc tin tưởng hay lệ thuộc vào kết quả bói toán mà chỉ xem cho vui(/xem để tiêu khiển/ xem bói toán như một trò tiêu khiển).

À,"Sai" mới lên đây hỏi. Còn người đúng sẽ không lên đâu. Cho nên không phải lo nhé. Mà sai cũng sai theo kiểu tích cực nên chắc không vấn đề gì cả!

 

[kamikaze]

Tiếp theo câu này:

珍しくて面白い占いが流行するのもそのせいではないだろうか。
Không chừng sở dĩ bói toán vô cùng ly kì và thú vị thịnh hành là do thế lực siêu nhiên đó.

Suy nghĩ thật kỹ xem その ở đây đề cập đến đối tượng nào?
(Hình như trong các đề thì tiếng Nhật cũng hay có câu hỏi dạng này thì phải).