Tặng Kami lão lão và Dịu-san nhé ;-) 土用の丑の日には鰻を食べる

penguin20110 · 09/08/2011

Tặng Kami lão lão thưởng thức món ăn ngày hè

Theo lời nhắn nhủ của Kami lão lão, Dịu-san sẽ tiếp tục giúp Kami lão lão "xử lý" nốt nội dung sau.

土用の丑の日（どようのうしのひ）は、土用の間で日の十二支が丑である日のことです。

夏の土用の丑の日は、暑い時期を乗り切る栄養をつける為に、鰻を食べる習慣がありますね。
一般には土用の丑の日といえば夏を指しますが、実は、土用は春、夏、秋、冬の年４回あり、土用の丑の日は年に数回ある事になります。

土用の丑の日に鰻を食べる習慣は、江戸時代のころにはじまったようです。
平賀源内が「丑の日に『う』の字がつく物を食べると夏負けしない」という民間伝承にヒントを得て、商売がうまくいかない鰻屋に「本日丑の日」と書いて店先に貼るように勧めたところ、そのうなぎ屋が大繁盛し、それを他の鰻屋が真似るようになり土用の丑の日に鰻を食べる習慣が定着したと言われています。

そもそも夏に売れない鰻を売るための方法だったようですが、鰻にはビタミンＢ類が豊富に含まれているため、夏バテや食欲減退防止に効果的なので、実はとても理にかなった習慣なのです

http://www.midina.mobi/archives/cat25/post_239/

kamikaze · 13/08/2011

Tập tục ăn món làm từ lươn vào ngày sửu trong thời gian Hành Thổ

Doyo no Ushi no Hi (Ngày sửu trong thời gian Hành Thổ ) là ngày Sửu dựa theo cách tính 12 con giáp trong thời gian Hành Thổ.
Như đã biết, dân gian có tục vào ngày Sửu trong thời gian Hành Thổ của mùa Hè ăn món (làm từ) lươn bồi dưỡng sức khỏe để vượt qua quãng thời gian nóng nực. Thường thì DoYo no Ushi no Hi (được dùng để) chỉ mùa Hè nhưng thật ra thì bốn mùa Xuân, Hạ, Thu, Đông đều có thời gian Hành Thổ. Do đó, dẫn đến kết quả là trong một năm có 4 lần DoYo no Ushi no Hi.
Người ta nói rằng tục ăn lươn vào Doyo no Ushi no Hi bắt đầu khỏang thời Edo. Dựa vào tục dân gian cho rằng vào ngày Sửu ăn món có tên bắt đầu bằng chữ “U” sẽ không bị chứng suy nhược cơ thể, Hiraga Gennai đã khuyên quán chuyên bán (món làm từ)lươn nọ đang bị ế treo bảng “Hôm nay là ngày Sửu”, kết quả là quán này đã phất lên rất nhanh. Các quán khác cũng bắt chước theo và thế là tập tục ăn(món làm từ) lươn vào Doyo no Ushi no Hi đã ra đời.
Dường như đây chỉ là mẹo (phương pháp) để bán món Lươn bị ế ẩm vào mùa Hè. Nhưng, do món ăn làm từ Lươn có hiệu quả chống suy nhược cơ thể, biếng ăn(vào mùa Hè) nhờ vào hàm lượng Vitamin B cao nên đã trở thành tập quán rất hợp lý.

Chú ý:
1.Thời gian Hành Thổ: Thuyết Ngũ Hành cho rằng các mùa Xuân, Hạ, Thu, Đông ứng với các Hành Mộc, Hỏa, Kim, Thủy. Còn Hành Thổ được xếp vào thời gian chuyển giao giữa các mùa(18 ngày).Không rõ trong sách chuyên môn có từ khác để chỉ thời gian này hay không?

2. Ngày Sửu trong tiếng Nhật đọc là “Ushi” và Lươn thì đọc là “Unagi. Do đó tập tục “ăn món có tên bắt đầu bằng chữ U của Người Nhật cũng tương tự với tập tục ăn cơm nếp Đậu(Đỗ), Xôi Đậu trước khi đi thi của người Việt Nam.

3.Nên giữ nguyên cách đọc là Doyo no ushi no hi vì đây là một tập quán/ tập tục.

penguin20110 · 13/08/2011

Hihi, cuối cùng Kami lão lão cũng đã "thưởng thức" món ăn ngày hè mà Penguin tặng à.

Khi post tặng bài này cho Kami lão lão, thật sự Penguin cũng không biết phải dịch 「土用」 như thế nào cả, thấy Kami dịch là "thời gian Hành Thổ" và nghe giải thích cũng hợp lý đấy chứ. Mà làm sao mà nghĩ ra từ này để dịch ta?

He he, mà đọc mãi mới "bắt " được một lỗi của Kami, không biết có phải là để giành lại hay không đây ta?

一般には土用の丑の日といえば夏を指しますが、実は、土用は春、夏、秋、冬の年４回あり、土用の丑の日は年に数回ある事になります。

Thường thì DoYo no Ushi no Hi (được dùng để) chỉ mùa Hè nhưng thật ra thì bốn mùa Xuân, Hạ, Thu, Đông đều có thời gian Hành Thổ. Do đó, dẫn đến kết quả là trong một năm có 4 lần DoYo no Ushi no Hi.

kamikaze · 13/08/2011

Không phải dành đâu. Nhưng nếu dịch sát là "bốn lần", "vài lần" "nhiều lần" thì lại thành ra "ngớ ngẩn". Bởi vì có 4 土用 ứng với 4 mùa. Vì vậy nên dịch thoáng ra thôi.

penguin20110 · 13/08/2011

Penguin lại nghĩ khác.
Đúng là một năm có 4 土用 ứng với 4 mùa.

土用は春、夏、秋、冬の年４回あり

Nhưng 土用の丑の日 thì 1 năm không phải có 4 lần, trong câu này thì không nói rõ ra nhưng là một số lần ( lớn hơn 4 lần)

土用の丑の日は年に数回ある

Penguin search thì thấy cái này
2011年夏の土用の丑の日は、二の丑と言って2回あります
* 7月21日
* 8月2日

kamikaze · 13/08/2011

penguin20110 nói:
Penguin lại nghĩ khác.
Đúng là một năm có 4 土用 ứng với 4 mùa.

Nhưng 土用の丑の日 thì 1 năm không phải có 4 lần, trong câu này thì không nói rõ ra nhưng là một số lần ( lớn hơn 4 lần)

Penguin search thì thấy cái này
2011年夏の土用の丑の日は、二の丑と言って2回あります
* 7月21日
* 8月2日

Àh cũng có thể nhỉ. 土用 là 18 ngày. Lúc nãy chỉ đơn thuần nghĩ là 18 ngày và vòng quay là 12 nên chỉ có 1 ngày Sửu nhưng mà chắc tùy vào thời gian bắt đầu của 土用 mà có khả năng trong vòng 18 ngày này có 2 ngày Sửu. Tính lại thì đúng là nếu ngày 21 tháng 7 là ngày Sửu thì 2 tháng 8 cũng sẽ quay lại là ngày Sửu.

Xin nhận chỗ đó thiếu chính xác nên nhờ penguin hay ai chỉnh lại cho chính xác nhé.

kamikaze · 14/08/2011

Khi post tặng bài này cho Kami lão lão, thật sự Penguin cũng không biết phải dịch 「土用」 như thế nào cả, thấy Kami dịch là "thời gian Hành Thổ" và nghe giải thích cũng hợp lý đấy chứ. Mà làm sao mà nghĩ ra từ này để dịch ta?

Nhìn sót chỗ này nên trả lời kẻo lại bị nói là "lờ" đi!
Không phải nghĩ ra mà là trong thuyết Ngũ Hành có (hành) Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ và thời gian này ứng với Thổ nên gọi là Hành Thổ thôi.

Sửa lại câu kia chút luôn:

Thường thì DoYo no Ushi no Hi (được dùng để) chỉ mùa Hè nhưng thật ra thì ứng với bốn mùa Xuân, Hạ, Thu, Đông mỗi năm có 4 lần thời gian Hành Thổ. Do đó, dẫn đến kết quả là trong một năm có vài lần DoYo no Ushi no Hi.